Binnenkort is het weer offerfeest. Ik houd er nu al rekening mee in mijn agenda. Vele klanten vieren dan graag feest met familie en kennissen. Ik geef toe, ik zou ook niet graag werken met kerst. Maar het doet me wel denken: “Wat weet ik nu over de feesten uit de Islam en de betekenis hiervan?” 

Bijna iedereen kent het woord Ramadan, suikerfeest en offerfeest. Automatisch zoekt een mens dan naar iets herkenbaars. Iets waarmee we kunnen vergelijken. Ramadan is dan het vasten. Dat kent het christendom ook. Soberheid en bezinning staan er centraal. En het suikerfeest zou dan Pasen zijn. Effe nadenken… het offerfeest is dan eigenlijk… hm… geen idee. Misschien zou ik beter ook de betekenis vanuit het christendom erbij neerpennen? Ik ben zeker niet de enige die de betekenis van feestelijkheden uit het christelijk geloof niet meer kent.

Wat de Islam betreft, hierover had ik een babbel met mijn collega Sahizer, waardoor ik eerst wat verwarder, en daarna wijzer werd. Het werd me duidelijk dat de betekenis van Ramadan of vasten bij beide wel ongeveer hetzelfde is: sober leven, aan de minder gegoeden denken en discipline aankweken. De oorsprong is wel verschillend: in het christendom doet men dit om de lijdensweg van Jezus ter herdenken, in de Islam wordt dit gedaan omdat Allah dit voorschrijft. Op dit moment wordt er door Moslims ook aan minderbedeelden uit de eigen omgeving gedacht. Tijdens de Ramadan schenkt de moslim geld aan armen, zodat iedereen na het vasten kan meefeesten. Christenen zouden zeggen: “om op z’n paasbest voor de dag te kunnen komen”. 

Toch vind ik enkele dingen moeilijk te plaatsen, vertel ik haar. Al die uitgebreide nachtelijke feestmaaltijden, hoe rijmt dat met soberheid? Sahizer geeft aan dat dit uitgebreid eten niet elke nacht is, maar enkel bij bezoek. Oorspronkelijk was dit niet de bedoeling, maar het is zo met de jaren gegroeid. Als je mensen op bezoek hebt, wil je hen graag goed ontvangen, en dat begrijp ik ook. Maar doet dit niet de soberheid van overdag teniet? Natuurlijk ben ik op zo’n moment ook wel graag te gast, maar de overvolle borden die niet leeggegeten worden tijdens zo’n avond, daar heb ik het toch wel moeilijk mee…

Dat er na het vasten gefeest wordt, dat kan ik wel plaatsen. Bij het christendom is dat Pasen en bij de moslims het suikerfeest. In de Islam wordt er uitbundig gevierd omdat het vasten voorbij is en er is extra aandacht voor verzoening en vrede, om familie te bezoeken en ruzies bij te leggen. Bij het christendom is er een verschil. Daar is het “vette dinsdag” voor het vasten en at men alles wat kon bederven, op. Dit gebruik heb ik nooit gekend, ik denk dat bij de standaard Belg met Pasen veel meer lekkers op tafel komt dan op vette dinsdag. Misschien omdat we nog zelden vasten en vette dinsdag dan geen zin meer heeft? Net als bij de gebruiken uit de Islam, heb ik ook hier bedenkingen bij: bijna iedereen smult nog wel van een paasmaal en een berg chocolade, maar het vasten zelf, gaat vaak verloren. 

Misschien hebben deze vervagingen te maken met de individualisering van de samenleving? Misschien zijn we allen meer individualist dan christen of moslim: de oorsprong en reden waarom vervagen, en we passen gebruiken uit het geloof meer en meer toe zoals het in het dagelijks leven past? 

Maar kom: het is bijna offerfeest en hiervan wou ik het fijne weten. Blijkt dat dit het “grote” feest is, naast het kleinere suikerfeest. Het offerfeest sluit een dagenlange bedevaart naar Mekka af. Die bedevaart doe je niet zomaar wanneer je zelf kiest, het gebeurt door iedereen in dezelfde dagen. Een “goede” moslim moet dit éénmaal in zijn leven gedaan hebben, als eerbetoon aan de laatste profeet. Het leuke hieraan vind ik dat iedereen dezelfde kleding draagt bij die bedevaart: er is geen onderscheid tussen landen, rijk of arm. Wie deze tocht doet, wordt van al zijn zonden verlost en heeft de intentie om verder een goed mens te zijn. Na de bedevaartsperiode, offert iedereen die het kan een schaap, net zoals de profeet Abraham dat indertijd deed. De bedevaart en het offerfeest staan eigenlijk symbool voor de gehoorzaamheid aan God. Het geofferd schaap wordt in drie stukken verdeeld: één voor de eigenaar, één voor het bezoek tijdens het offerfeest en één voor de armen die zelf geen schaap kunnen veroorloven. Het gebruik is dat jongere mensen eerst op bezoek gaan bij oudere mensen bij het offerfeest, als teken van respect voor ouderen. Zowel tijdens het suikerfeest als het offerfeest staan alle deuren open, iedereen is welkom. Zelfs mensen die voorheen ruzie hadden, durven op bezoek gaan waardoor er verzoening kan ontstaan. Met wat uit het christendom kan ik dit nu vergelijken? Nog steeds geen idee. Na wat “gewikipediat” te hebben, blijkt dat in het christendom hier geen feestdag aan verbonden is. Volgens de bijbel heeft Abraham ook een schaap geofferd, maar dit wordt niet met een feestdag herdacht. Maar ik denk dat we het qua belangrijkheid en betekenis zeker kunnen vergelijken met kerst. 

Share This